Porady

Czy można odmówić urlopu na żądanie?

7 min czytania

Urlop na żądanie? Omowa! Czy można odmówić urlopu na żądanie? Obalamy mit, że pracownik ma prawo wziąć takie dni wolnego, kiedy tylko chce. Sprawdź, kiedy można odmówić urlopu na żądanie i jak to zrobić zgodnie z prawem.

29.07.2021

Spis treści:

Najważniejsze informacje

Każdy pracownik zatrudniony na umowie o prace ma prawo wziąć maksymalnie 4 dni urlopu na żądanie w roku kalendarzowym. Aby skorzystać z takiego urlopu, pracownik musi najpierw złożyć wniosek do pracodawcy, a pracodawca musi go zaakceptować. Pracownik musi przekazać pracodawcy wniosek w odpowiednim terminie – przed momentem, w którym powinien rozpocząć pracę. Czy pracodawca może odmówić urlopu na żądanie? Tak, w wyjątkowych sytuacjach – jeśli zagroziłoby to dobru firmy. W takiej sytuacji konieczne jest jednoznaczne poinformowanie pracownika o odmowie urlopu na żądanie oraz podanie przyczyn odrzucenia wniosku pracownika.

Urlop na żądanie – prawa pracownika

Każdy pracownik, który jest zatrudniony na umowę o pracę, ma prawo do urlopu wypoczynkowego. Termin urlopu wypoczynkowego musi być zaakceptowany przez pracodawcę. Wyjątkiem są 4 dni urlopu na żądanie.

Zgodnie z art. 1672 Kodeksu pracy:

  • Każdemu pracownikowi zatrudnionemu na umowę o prace przysługuje prawo do urlopu na żądanie.
  • Urlop na żądanie oznacza, że to pracownik wskazuje termin, gdy będzie mieć wolne od pracy. Są tylko wyjątkowe sytuacje, kiedy pracodawca może odmówić urlopu na żądanie.
  • W każdym roku kalendarzowym pracownik może wykorzystać maksymalnie 4 dni urlopu wypoczynkowego jako urlopu na żądanie.
  • Urlop na żądnie nie powiększają puli dni urlopu wypoczynkowego.

Urlop na żądanie – Obowiązki pracownika

  1. Pracownik ma obowiązek poinformować swojego pracodawcę o wzięciu urlopu na żądanie. Urlop na żądanie to coś zupełnie innego niż nieusprawiedliwiona nieobecność w pracy.
  2. Pracownik musi złożyć wniosek o udzielenie mu urlopu na żądanie. Zgodnie z Kodeksem pracy pracownik może złożyć taki wniosek w dowolnej formie – ustnie, telefonicznie lub na piśmie. Możesz jednak wskazać pracownikom preferowany przez Ciebie sposób zgłaszania takich wniosków, umieszczając informację w regulaminie pracy Twojej firmy.
  3. Pracownik musi złożyć wniosek najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu – przed czasem, w którym powinien rozpocząć pracę. Wyjątek: wniosek o urlop na żądanie może zostać złożony przez pracownika później, jeśli pozwala na to regulamin pracy Twojej firmy lub przyjęta w Twojej firmie praktyka1.
  4. Pracownik nie może rozpocząć urlopu na żądanie bez zgody pracodawcy – przed akceptacją wniosku przez pracodawcę.

Kiedy pracodawca może odmówić urlopu na żądanie?

Czy można odmówić urlopu na żądanie? W wyjątkowych sytuacjach tak. Chodzi o takie okoliczności, gdy nieobecność pracownika w negatywny sposób wpłynie na interes Twojej firmy.

Przykłady sytuacji, kiedy można odmówić pracownikowi urlopu na żądanie:

  • Braki kadrowe (inni pracownicy na urlopach lub zwolnieniach lekarskich)
  • Konieczność zapewnienia obsady, w celu utrzymania płynnego działania firmy
  • Niezbędna obecność pracownika w danym dniu np. ze względu na awarię lub ważne dla pracodawcy (zaplanowane z wyprzedzeniem) spotkanie biznesowe, w którym obecność pracownika jest kluczowa

Urlop na żądanie? Odmowa… Jak odmówić pracownikowi urlopu na żądanie?

Możesz odrzucić wniosek o urlop na żądanie tylko w wyjątkowych przypadkach. Twoja odmowa musi być wyrażna2:

  1. Po otrzymaniu wniosku jak najszybciej poinformuj pracownika, że odmawiasz mu urlopu na żądanie. Nie powinieneś zwlekać z taką informacją np. przekazywać jej w ciągu dnia pracy lub w następnym dniu roboczym.
  2. Pracownik musi jednoznacznie zrozumieć, że nie został mu udzielony urlop na żądanie.
  3. Koniecznie podaj przyczynę odmowy urlopu na żądanie.
  4. Możesz odrzucić wniosek pracownika o urlop na żądanie np. osobiście, telefonicznie, SMSem lub mailem. Wybierz formę wskazaną w regulaminie pracy lub przyjętą w Twojej firmie.
Pamiętaj!
Czy można odmówić urlopu na żądanie? Jeśli Twoja firma znacząco nie ucierpi w wyniku urlopu na żądanie danego pracownika, to masz obowiązek udzielić mu takiego urlopu.

Po co podawać pracownikowi przyczynę odmowy urlopu na żądanie?

Jeśli nie podasz pracownikowi przyczyny odrzucenia jego wniosku o urlop na żądanie, to będzie miał prawo nie stawić się do pracy i oczekiwać od Ciebie braku negatywnych konsekwencji.

Przepis mówi, że pracodawca ma obowiązek udzielenia urlopu na żądanie. W przypadkach szczególnych pracodawca może odmówić, ale pracownik powinien wiedzieć, dlaczego odmawia się mu prawa do urlopu na żądanie.

Co zrobić, gdy pracownik rozpoczął urlop na żądanie bez zgody pracodawcy?

Pracownik ma prawo rozpocząć urlop na żądanie dopiero w momencie, gdy pracodawca zaakceptuje jego wniosek. Dlatego jeśli zdarzy się, że Twój pracownik rozpocznie urlop wcześniejbez zgody pracodawcy, to zgodnie z prawem możesz uznać takie zachowanie za nieusprawiedliwioną nieobecność w pracy.

Nieusprawiedliwiona nieobecność w pracy to ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych3. W takiej sytuacji Kodeks pracy daje możliwość wyciągnięcia różnych konsekwencji w stosunku do pracownika – od upomnienia aż po zwolnienie dyscyplinarne. Jednak, decydując się na tak daleko idącą konsekwencję dla pracownika, należy indywidulanie ocenić wszystkie okoliczności.


Artykuł został przygotowany we współpracy z radcą prawnym Elżbietą Smirnow z Kancelarii Prawa Pracy Wojewódka i Wspólnicy.
Wojewódka i Wspólnicy Kancelaria Prawna
Podstawy prawne:
1 Wyrok SN z 15.11.2006 r., I PK 128/06
2 Sąd Najwyższy w uzasadnieniu do wyroku z dnia 26 stycznia 2005 r., sygn. akt II PK 197/04, wskazał, iż brak wyraźnego sprzeciwu ze strony pracodawcy sprawia, że pracownik po zgłoszeniu żądania może wykorzystywać urlop w rozmiarze przez niego wskazanym bez konieczności dopełnienia jakichkolwiek innych formalności.
3 Art. 52 § 1 pkt 1 KP (wyrok SN z 16.9.2008 r., II PK 26/08


Treść artykułu została zamieszczona jedynie w celach informacyjnych i nie stanowi ani nie może zastąpić profesjonalnej porady prawnej. Wszystkie artykuły są aktualne jedynie w dniu ich opracowania. Należy zauważyć, że tego typu informacje szybko mogą stać się nieaktualne. Nie należy podejmować jakichkolwiek działań na podstawie informacji umieszczonych na niniejszej stronie bez uprzedniego zasięgnięcia porady prawnej.

Szukasz Pracownika? Znajdziesz go na Pracuj.pl

Czytaj również

Pracownik nie poinformował o nieobecności – Jakie konsekwencje możesz wyciągnąć?

6 min czytania

Zatrudnienie pracownika dokumenty. Komplet dokumentów dla nowego pracownika

8 min czytania

Co zrobić gdy pracownik nie chce wykonać polecenia?

4 min czytania
[^[email protected]]
[^[email protected]]
[^[email protected]]
[^[email protected]]