Porady

Kody zawodów – poszczególne stanowiska i ich kody ustalane przez ZUS

7 min czytania

Każdej profesji w ZUS przypisany jest indywidualny kod zawodu. Jego znajomość jest konieczna przy zgłaszaniu pracownika do ubezpieczeń społecznych oraz zdrowotnych. Dowiedz się, jak wybrać odpowiedni numer z listy oraz znajdź kod zawodu wg klasyfikacji zawodów i specjalności.

13.05.2022

Spis treści:

  1. Co to są kody zawodów ZUS?
  2. Po co ZUS-owi kody zawodów?
  3. Jak wybrać i ustalić odpowiedni kod zawodu?
  4. Gdzie znaleźć kod zawodu?
  5. Podsumowanie

Streszczenie:

W roku 2021 zmieniły się przepisy dotyczące obowiązkowej formy rejestracji zatrudnionych na umowę o pracę i zleceniobiorców w ZUSie. Na formularzu ZUS ZUA, a także ZUS ZZA należy podać kod zawodu osoby, którą zgłaszamy do systemu ubezpieczeń. Skąd wziąć taki numer? Kod zawodu można znaleźć na portalu GUS lub Wortalu Publicznych Służb Zatrudnienia.

Co to są kody zawodów ZUS?

Kody zawodów obowiązują od 16 maja 2021 r. Dokonujący zgłoszenia zatrudnionych w ZUS po tej dacie są zobowiązani do podania kodu zawodu każdego ubezpieczonego zatrudnionego. Pracodawca zostanie zapytany o ten kod w formularzach ZUS ZUA (zgłoszenie do ubezpieczeń) i ZUS ZZA (zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego).

Jeśli wypełniałeś taki formularz przed 16 maja 2021 r., nie musisz wracać z poprawkami. Wystarczy, że kod zawodu uzupełnisz przy najbliższej okazji wymagającej korekty, np. zmiany adresu ubezpieczonego czy rodzaju ubezpieczenia.

Pracownik może też być przeniesiony na inne stanowisko. W takiej sytuacji należy zawiadomić ZUS, wypełniając dokument zwany zgłoszeniem zmiany.

Kod zawodu będzie potrzebny również przy składaniu dokumentów za okresy wsteczne.

Kody zatrudnionych są konieczne w przypadku:

  • zatrudnionych na umowę o pracę,
  • zleceniobiorców,
  • samozatrudnionych.

Jak wybrać i ustalić odpowiedni kod zawodu?

Kod wykonywanego zawodu opiera się na liście profesji i specjalizacji ogłoszonej w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 7 sierpnia 2014 r. w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalności na potrzeby rynku pracy oraz zakresu jej stosowania (Dz. U. z 2021 r. poz. 2285).

Wybór właściwego kod zawodu wcale nie zawsze jest takie proste. Przede wszystkim, warto zdawać sobie sprawę z tego, że profesje podzielone są na szczegółowe podkategorie. Przykładowo po wpisaniu w wyszukiwarkę „kierowca” otrzymamy ponad 50 wyników. Inny kod zawodu ZUS przypisuje więc kierowcy autobusu, a inny kierowcy tramwaju.

Pracodawco, rekrutujesz pracowników?

Opublikuj ogłoszenie o pracę w Pracuj.pl

Co zrobić, kiedy nie możesz znaleźć opisu zawodu, który wykonuje Twój pracownik?

Może się zdarzyć, że w klasyfikacji nie znajdziesz stanowiska, na jakim pracuje zgłaszany przez Ciebie pracownik. Masz wtedy trzy opcje do wyboru:

  • wolno Ci wybrać kod zawodu, którego opis najbardziej przypomina zadania na stanowisku rejestrowanego w ZUS pracownika,
  • możesz zaznaczyć opcję „xx90 … gdzie indziej niesklasyfikowani”,
  • masz też prawo wnioskować do Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej o wprowadzenie nowego zawodu czy specjalności. Taki wniosek jednak może nie być rozpatrzony pozytywnie w przypadku jego wypełnienia przez indywidualną osobę czy firmę. Aby formularz był ważny, najlepiej go wnieść jako związek zawodowy czy organizacja pracodawców.

Co wpisać w przypadku stanowisk wielozawodowych?

W sytuacji, gdy pracownik wykonuje obowiązki na kilku stanowiskach, nadal należy wpisać tylko jeden kod zawodu. Pracodawca musi wtedy przeanalizować, które z wykonywanych zadań są najważniejsze, a także ile czasu pracownik poświęca na wykonywanie obowiązków podlegających pod każde ze stanowisk. Następnie należy wskazać kod wykonywanego zawodu, który albo pochłania większą część dnia pracy, albo jest bliżej spokrewniony z kwalifikacjami pracownika.

Jaki kodu zawodu powinny podać osoby samozatrudnione?

Problemy może stwarzać również wybór kodu zawodu w przypadku osób prowadzących własną działalność gospodarczą. Nasuwa się wtedy pytanie, czy kod zawodu powinien wziąć pod uwagę działania związane z kierowaniem firmą, czy tylko specjalizację branżową.

Okazuje się, że samo prowadzenie biznesu nie wystarczy, żeby posługiwać się kodem zawodu menadżera.

ZUS informuje, że u samozatrudnionych kody zawodu powinny być „klasyfikowane zależnie od tego, czy ich zadania i obowiązki są zasadniczo podobne do menadżera (kierownika), czy do pracownika wykonującego prace związane z podstawową działalnością przedsiębiorstwa”.

Co się stanie, jeśli użyjesz niewłaściwego kodu?

Jeżeli w zgłoszeniu do ubezpieczeń społecznych albo ubezpieczenia zdrowotnego użyłeś nieprawidłowego kodu wykonywanego zawodu, możesz wypełnić korektę zgłoszenia.

Po co ZUS-owi kody zawodów?

Kody zawodów mają ułatwić ZUS-owi prowadzenie statystyk, badań oraz prognozowania. Na ich podstawie tworzone są analizy sytuacji na rynku pracy.

 W tym celu kody zawodów zostały zaklasyfikowane do 10 grup:

  1. przedstawiciele władz publicznych, urzędnicy i kierownicy wyższego szczebla;
  2. specjaliści;
  3. technicy;
  4. pracownicy biurowi;
  5. pracownicy usług i sprzedawcy;
  6. rolnicy, ogrodnicy, leśnicy i rybacy;
  7. robotnicy przemysłowi oraz rzemieślnicy;
  8. operatorzy i monterzy maszyn i urządzeń;
  9. pracownicy wykonujący prace proste;
  10. wojskowi.

Gdzie znaleźć kod zawodu?

 Wyszukiwarkę kodów zawodów znajdziesz na stronie GUS albo na Wortalu Publicznych Służb Zatrudnienia.

Pomocna jest też najnowsza wersja programu Płatnik i aplikacji ePłatnik. Korzystając z niej, należy wybrać z listy stanowisko pracownika zgłaszanego do ubezpieczenia, a kod zawodu zostanie dodany automatycznie.

Poniżej podajemy też najczęściej wyszukiwane kody.

Kody zawodów pracowników fizycznych:

832202 – kod zawodu kierowca samochodu dostawczego
754903 – kod zawodu pracownik produkcji
723103 – kod zawodu mechanik samochodowy
722204 – kod zawodu ślusarz
752205 – kod zawodu stolarz
931301 – kod zawodu robotnik budowlany
711202 – kod zawodu murarz
721204 – kod zawodu spawacz
741103 – kod zawodu elektryk
515303 – kod zawodu robotnik gospodarczy
432103 – kod zawodu magazynier
332203 – kod zawodu przedstawiciel handlowy
522301 – kod zawodu sprzedawca (dostępne są też kody wyszczególniające rodzaj sprzedawanych produktów lub sposób sprzedaży, np. inny kod zawodu obowiązuje handlarza na targu, a inny sprzedawcę obwoźnego)
514101 – kod zawodu fryzjer (możesz również wskazać fryzjera męskiego – 514103 lub damskiego – 514102)
514202 – kod zawodu kosmetyczka
911207 – kod zawodu sprzątaczka
941201 – kod zawodu pomoc kuchenna
512001 – kod zawodu kucharz

Najczęściej wyszukiwane kody zawodów pracowników umysłowych:

411003 – kod zawodu pracownik biurowy
331301 – kod zawodu księgowy
235106 – kod zawodu nauczyciel- instruktor

Podsumowanie

Ustalone przez ZUS kody zawodów potrzebne są podczas zgłaszania pracownika do ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego. Taka rubryka pojawiła się 16 maja 2021 r. w formularzach ZUS ZUA oraz ZUS ZZA. Kod zawodu osoby, którą chcemy zgłosić do systemu ubezpieczeń, można znaleźć na liście dostępnej na portalu GUS i Wortalu Publicznych Służb Zatrudnienia.

Szukasz Pracownika? Znajdziesz go na Pracuj.pl

Czytaj również

List intencyjny dla pracownika jako obietnica zatrudnienia

5 min czytania

Co się zmieni po wejściu w życie przepisów o jawności wynagrodzeń?

7 min czytania

Na czym polega leasing pracowniczy?

5 min czytania